|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Pierwsze kroki
Aby badać wszystko co znajduje się poza Ziemią, astronomowie używają teleskopów i sond kosmicznych. Światło i inne rodzaje promieniowania wysyłanego przez gwiazdy i galaktyki niosą informacje o ich budowie, prędkościach w przestrzeni i wielu innych właściwościach. Nawet gołym okiem lub patrząc przez lornetkę, można podziwiać wiele najróżniejszych obiektów astronomicznych.
Gołym okiem można dostrzec tylko kilka tysięcy gwiazd na niebie. Planety i gwiazdy znajdują się bardzo daleko od nas i dlatego światło, które wysyłają, ulega ogromnemu osłabieniu, zanim dotrze do Ziemi. Im bardziej chcemy je wzmocnić, tym więcej należy go zebrać. Dzięki teleskopom można zobaczyć miliardy gwiazd.
Teleskop zbiera słabe światło wysyłane przez odległe planety , gwiazdy lub galaktyki i skupia je w oku obserwatora. Urządzeniem skupiającym światło może być soczewka (zwana obiektywem) umieszczona z przodu tuby teleskopu, lub wklęsłe lustro ustawione na dole tuby. Jeśli obiektywem jest soczewka, teleskop nazywa się refraktorem, jeśli jest nim lustro – reflektorem. Moc teleskopu i zdolność rozróżniania subtelnych szczegółów badanego obiektu zależy od rozmiaru soczewki głównej lub lustra. W każdym przypadku mają one dużo większą powierzchnię od ludzkiego oka. Jeśli światło pada na większą „powierzchnię zbierającą”, większa ilość światła jest przekazywana do oka obserwatora. Niezbyt kosztowna lornetka pozwala zobaczyć już dziesiątki tysięcy gwiazd, a patrząc przez mały teleskop, możemy dostrzec ich nawet miliony.
Istotny jest również sposób rejestracji światła używany w teleskopie. Im czulszy jest odbiornik (detektor) światła, tym słabszy obiekt można zauważyć przez teleskop. Najstarszym detektorem jest ludzkie oko, jednakże obecnie gołym okiem obserwują niebo tylko amatorzy. Patrząc na obraz powstały w teleskopie, używamy okularu zamontowanego z tyłu teleskopu. Okular jest zwykłe wykonany z dwóch lub większej liczby małych soczewek umieszczonych w osobnej tubie. Zmieniając okular w teleskopie, można zmieniać powiększenie lub obszar nieba, który chcemy obserwować. Do większości optycznych obserwacji nie jest konieczne używanie bardzo dużego powiększenia. Na przykład, jeśli chcemy obserwować planety, użycie za dużego powiększenia powoduje, że obraz jest rozmazany. Kiedy korzysta się z małego teleskopu, lepiej nie używać silnie powiększającego okularu, gdyż uzyskany obraz będzie nieostry.
Do rejestracji obrazu astronomowie używają filmów, płyt fotograficznych lub urządzeń elektronicznych. Jeśli teleskop jest podłączony do rejestratora elektronicznego, otrzymuje się dane w postaci ciągu liczb, który jest zapamiętywany w pamięci komputera. Dopiero gdy dane liczbowe zostaną odpowiednio, przetworzone, na ekranie uzyskuje się obraz obserwowanego obiektu. Fotografie lub obraz powstały na ekranie komputera można później odpowiednio powiększyć, więc powiększenie uzyskiwane przez teleskop nie ma obecnie istotnego znaczenia.
|
|
|
 Co to jest radioteleskop?
W 1931 roku amerykański inżynier Karl Jansky odkrył fale radiowe pochodzące z kosmosu, gdzieś z okolic centrum Drogi Mlecznej. Od tego momentu zaczął się szybki rozwój nowej gałęzi astronomii - radioastronomii. Obecnie wiadomo już, że fale radiowe mogą pochodzić z niektórych gwiazd, obłoków i z innych galaktyk. Skonstruowano nowy przyrząd do badania fal radiowych - radioteleskop. Składa się on z anten i reflektorów, które mają kształt czaszy. Reflektor w radioteleskopie odbija i ogniskuje fale radiowe w podobny sposób jak lustra w teleskopach, które skupiają i odbijają fale świetlne.
|
Nasa
Jet Propulsion Labolatory
Astronomia
Astronomia i kosmologia
Astronautyka
Wyższa Szkoła Informatyki
|
|
Ślepi obserwatorzy nieba
Ludzie, których idee ukształtowały nasz obraz Wszechświata
Miałem ostatnio sposobność zapoznać się z książką autorstwa Rocky Kolba, pod tytułem "Ślepi obserwatorzy nieba". Autor jest, czego możemy dowiedzieć się z okładki, szefem Centrum Astrofizyki Elementarnej w Laboratorium Fermiego, a przy tym profesorem astronomii i astrofizyki na Uniwersytecie Chicagowskim.
Podobnie jak w przypadku czytanego nieco wcześniej przeze mnie "Przewrotu kopernikańskiego", niniejszą książkę przełożył Piotr Amsterdamski. Tym razem tematem
przewodnim jest cytat z jednego z największych astronomów w dziejach ludzkości, Tychona Brahe: "O tępe umysły. O ślepi obserwatorzy nieba.". Jak nietrudno się domyśleć, autor na kartach swojej książki zabiera nas w świat ludzkich pomyłek, błędnych interpretacji, ale również wielkich odkryć, które choć mniej lub...
|
|
PTA wydaje czasopismo Urania-Postępy
Astronomii, wspólnie z Polskim Towarzystwem
Miłośników Astronomii. Jest to dwumiesięcznik
upowszechniający wiedzę astronomiczną, pisany
przez wybitnych specjalistów z różnych działów
astronomii.
Profesor Bohdan Paczyński doktorem honoris
causa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
Andrzej Woszczyk
Czarne dziury: rozmowa,której nie było
Marek Abramowicz
Pierwotne czarne dziury
Agnieszka Janiuk
Arystotelesowska Strageria— miejsce narodzin fizyki
Elżbieta Nawrocka,
Włodzimierz Nawrocki
|
|
|
|
|
|
